Yaqin Sharqdagi boy arab davlatlari uzoq yillar davomida o‘zlarini xavfsiz hudud sifatida ko‘rsatib, energiya eksportlari orqali boylik orttirgan edi. Lekin Eron bilan boshlangan urush bu barqarorlikni birdaniga o‘zgartirdi. Eronning hujumlari va Ko‘rfazdagi beqarorlik bu davlatlarning xavfsizlik va iqtisodiyotiga jiddiy ta’sir ko‘rsatdi. Quyidagi maqolada Ko‘rfaz davlatlarining hozirgi holati va Eron bilan kelajakdagi munosabatlari haqida gaplashamiz.

AQSh va Eron o‘rtasidagi keskinlik harbiy maydonlardan iqtisodiy hisob-kitoblar stoliga ko‘chdi. Pentagondan rasmiy raqamlar chiqishini kutmasdan, Vashingtondagi nufuzli tahlil markazlari va CNN tahlilchilari ushbu harbiy kampaniyaning AQSh soliq to‘lovchilari hamyoniga qanchalik og‘irlik qilayotganini ochiqladi. Strategik va xalqaro tadqiqotlar markazi (CSIS) ma’lumotlariga ko‘ra, bugungi kunda AQShning Eronga qarshi harbiy amaliyotlari har kuni o‘rtacha 891,4 million dollarni “yutib yubormoqda”.

Yozda koʻzlarimiz boshqa fasllardagiga nisbatan bir qancha vaqt dam oladi. Qolaversa, gadjetlardan foydalansak ham, umumiy koʻz charchogʻi kamayadi. Chunki biz koʻproq faol harakat qilamiz, tabiiy yorugʻlik ostida koʻp yuramiz va taʼtil paytida uzoq vaqt bir joyda ishlash kamayadi.

O‘zbekiston Respublikasi Migratsiya agentligi tomonidan UZ24 nashriga taqdim etilgan so‘nggi ma’lumotlar mamlakatimizdagi tashqi mehnat migratsiyasi tizimida jiddiy o‘zgarishlar va ko‘lam kengayganini ko‘rsatmoqda. 2025-yil davomida fuqarolarimiz uchun dunyoning 29 ta davlatida, jumladan, 16 ta iqtisodiy rivojlangan mamlakatda jami 343 mingta qonuniy ish o‘rni aniqlangan. Ushbu ko‘rsatkich o‘zbekistonlik mutaxassislar uchun xalqaro mehnat bozorida talab yuqori ekanligidan dalolat beradi.

Mintaqadagi keskinlik nafaqat siyosiy barqarorlikka, balki jahon iqtisodiyotining eng yirik savdo markazlariga ham jiddiy zarba bermoqda. Dubaydan Manamagacha bo‘lgan hududlarda yirik do‘konlar yopilib, logistika zanjirlari uzilmoqda. Yaqin Sharqda avj olayotgan qurolli mojaro global biznes gigantlarini shoshilinch choralar ko‘rishga majbur qildi. Reuters xabariga ko‘ra, mintaqadagi beqarorlik savdo va sayyohlik sohasini falaj holatiga keltirib, Dubay kabi yirik iqtisodiy xablarda brendlarning faoliyatini cheklab qo‘ygan.

Geosiyosiy keskinliklar va iqtisodiy o‘zgaruvchanlik fonida O‘zbekiston Markaziy banki global miqyosda oltin xaridi bo‘yicha birinchi o‘rinni egalladi.

Ilgari katta pul, biznes va investitsiya ko‘proq erkaklar bilan bog‘lanardi. Hozir esa ayollar ham bu sohada tobora faol bo‘lib boryapti. Ular bizneslar ochib, ko‘proq daromad topyapti va pulni qayerga sarmoya qilish haqida mustaqil qaror qabul qilyapti. Shu sabab moliya va investitsiya bozori ham asta-sekin o‘zgarib bormoqda. Xo‘sh, ayollar investitsiya bozorini qanday o‘zgartiryapti?