“Molxona”da o‘qiyotgan o‘quvchilar: Aslida holat boshqacharoqmi?

Ijtimoiy tarmoqlarda Qashqadaryo viloyati Dehqonobod tumanidagi maktab o‘quvchilari xaroba va qarovsiz xonadonda ta’lim olayotgani aks etgan videolar keskin bahslarga sabab bo‘ldi. O‘zbekiston Milliy axborot agentligi ushbu holatga oydinlik kiritish maqsadida Shakarbuloq qishlog‘ida surishtiruv o‘tkazdi. Ma’lum bo‘lishicha, haqiqat va mas’ullarning hisoboti o‘rtasida jiddiy tafovutlar mavjud.

Eski bino: Xavf yoqasida qolgan ta’lim

Shakarbuloq qishlog‘idagi 80-sonli maktabda bugungi kunda 150 nafarga yaqin o‘quvchi tahsil oladi. Maktabning asosiy binosi 1980-yillarda qurilgan bo‘lib, o‘tgan 45 yil davomida ma’nan va jismonan eskirgan.

2026-yilning yanvar oyida Sanitar-epidemiologiya xizmati ushbu binoni tekshiruvdan o‘tkazib, binoda ta’lim berish hayot uchun xavfli degan xulosaga keldi. Beton pollar, shamollatish tizimining yo‘qligi va eng asosiysi, qish kunlarida is gazidan zaharlanish xavfi yuqori bo‘lgan nostandart isitish tizimi sababli bino faoliyati darhol to‘xtatilgan.

Qarovsiz uy va ziddiyatli ko‘rsatmalar

Eski bino yopilgach, o‘quvchilar qayerga borishi kerak edi? Tarqalgan videolardagi qarovsiz uy aynan shu savolning “yechimi” bo‘lgan. Mazkur xonadondagi sharoitlar dars o‘tish tugul, odam yashashi uchun ham yaroqsiz: sovuq xonalar, nurlar tushmaydigan qorong‘u burchaklar va antisanitariya holati.

Vaziyat atrofidagi ko‘rsatmalar esa bir-biriga mutlaqo zid.

“Bu uyda bor-yo‘g‘i bir soat dars o‘tildi. Bu tuman maktabgacha va maktab ta’limi bo‘limi rahbarining og‘zaki topshirig‘i edi”, — deya ta’kidlamoqda maktab direktori Rajab Abraev.

Ammo, mahalliy aholi vakillari darslar bir haftaga yaqin davom etganini ta’kidlamoqda. Bo‘lim rahbari v.b. Berdi Bo‘riev bunday topshiriq berilganini butunlay rad etib, mas’uliyatni maktab ma’muriyatiga yuklamoqda.

Bugungi holat: Bir xonada ikki sinf

Hozirda barcha o‘quvchilar 2015-yilda qurilgan kichikroq qo‘shimcha binoga ko‘chirilgan. Ta’lim ikki smenada tashkil etilgan bo‘lsa-da, joy yetishmovchiligi muammosi hal etilmagan. Hozirda bir xonada bir vaqtning o‘zida ikki xil sinf o‘quvchilari dars o‘tishga majbur bo‘lmoqda. Qishloq aholisining aksariyati tojik millatiga mansubligi va darslar ikki tilda olib borilishi jarayonni yanada murakkablashtirib, ta’lim sifatiga salbiy ta’sir ko‘rsatmoqda.

Yechim bormi?

Tuman hokimligi va mutasaddi tashkilotlar vaziyat nazoratda ekanini bildirishmoqda. Ma’lum qilinishicha:

1. Maktab uchun 120 o‘rinli yangi, zamonaviy bino qurish rejalashtirilgan.
2. Hozirda loyiha-smeta hujjatlarini tayyorlash jarayoni ketmoqda.

Dehqonoboddagi ushbu holat shunchaki binoning yetishmasligi emas, balki mas’ullarning muammoga yuzaki yondashuvi natijasidir. Bolalar ta’limi masalasi “og‘zaki topshiriqlar” yoki vaqtinchalik xarobalar bilan hal qilinmasligi kerak. Shakarbuloqlik o‘quvchilarning xavfsiz va issiq sinfxonalarda o‘qish huquqi qog‘ozlardagi loyiha emas, amaldagi natija bo‘lishini kutib qolamiz.