2 500 nomdagi dorilar narxi arzonlashtirildi

Mamlakatimiz sog‘liqni saqlash tizimida aholini arzon va sifatli dori vositalari bilan ta’minlash borasida jiddiy qadam tashlandi. Joriy yilning 1-iyul sanasidan e’tiboran O‘zbekistondagi barcha dorixonalarda faqat shifokor retsepti bilan beriladigan 2 500 nomdagi dori vositalarining yangilangan cheklangan narxlari to‘liq amal qila boshladi. Tibbiyot va farmatsevtika tarmog‘ini rivojlantirish agentligi taqdim etgan ma’lumotlarga ko‘ra, mazkur dori-darmonlarning eng yuqori qiymatlari shu yilning 1-aprel holatiga asosan qayta ko‘rib chiqilgan va shakllantirilgan edi.

Eng zarur dori-darmonlar qanchaga arzonlashdi?

Amaliyotga joriy etilgan ushbu islohot pirovardida aholi salomatligi va kundalik hayoti uchun eng muhim hisoblangan bir qator dori toifalarining narxi sezilarli darajada pasaydi. Rasmiy tahlillarga ko‘ra, eng katta arzonlashish antibiotiklar va mikroblarga qarshi vositalar guruhida kuzatilib, ularning narxi 50,1 foizgacha tushirildi. Shuningdek, aholi o‘rtasida xaridorgir bo‘lgan yallig‘lanishga qarshi va og‘riq qoldiruvchi dorilar (NYAQV) qiymati 42 foizgacha, asab tizimiga ta’sir ko‘rsatuvchi dori vositalari 40 foizgacha hamda yurak-qon tomir tizimi kasalliklarida qo‘llaniladigan preparatlar narxi 37 foizgacha pasaytirildi.

Nazorat qay darajada tashkil etilgan?

Hukumat yangi tartibga rioya etilishini ta’minlash uchun keskin nazorat choralarini ishga solgan. Tibbiyot va farmatsevtika tarmog‘ini rivojlantirish agentligi matbuot kotibi Anvarxon Akabirovning tushuntirishicha, shu yilning 1-iyunidan boshlab ushbu dori vositalarini ilgarigi referent narxlar bo‘yicha sotish imkoniyati butunlay to‘xtatilgan. Bozor dilerlari va dorixonalar tomonidan narxlarning asossiz oshirilishiga yo‘l qo‘ymaslik maqsadida Soliq qo‘mitasining raqamli tizimlarida maxsus himoya mexanizmi yo‘lga qo‘yildi. Endilikda, agar dorining elektron hisobvaraq-fakturasida belgilangan referent narxdan yuqori qiymat ko‘rsatilsa, tizim ushbu hujjatni avtomatlashtirilgan tartibda bloklaydi va uni jo‘natishga ruxsat bermaydi.

Cheklangan narxlar qanday aniqlanadi?

Dori vositalarining referent narxlarini belgilash tasodifiy mezonlarga emas, balki ilg‘or xalqaro tajribaga tayanadi. Narxni shakllantirish jarayonida asosiy e’tibor bir nechta muhim omillarga qaratiladi: bunda tanlab olingan referent davlatlardagi dori vositalarining o‘rtacha narxi, preparat ishlab chiqarilgan mamlakatdagi ichki bozor qiymati hamda oxirgi bir yil davomida O‘zbekistonga olib kirilgan dori vositalarining import shartnomalaridagi narxlari har tomonlama o‘rganiladi. Bunday kompleks yondashuv farmatsevtika bozorida sun’iy narx o‘sishining oldini olishga va butun tizimda ochiqlikni ta’minlashga xizmat qiladi.

Narxlarni mustaqil tekshirish imkoniyati

Yangi tizimning afzalligi shundaki, har bir fuqaro dorixonalardagi narxlarning qanchalik qonuniy ekanini shaxsan nazorat qila oladi. Buning uchun iste’molchilarga “pharm.gov.uz” rasmiy internet portali yoki maxsus ishlab chiqilgan “PharmUz” mobil ilovasidan foydalanish tavsiya etilmoqda. Xaridorlar mazkur raqamli resurslar orqali dorixonada taklif etilayotgan chakana narxni davlat tomonidan belgilangan eng yuqori cheklangan qiymat bilan osongina solishtirishlari mumkin. Agar sotuvda narxning sun’iy ravishda oshirilganligi yoki boshqa turdagi qoidabuzarliklar aniqlansa, fuqarolar ushbu ilovaning o‘zidan tegishli organlarga qonuniy tartibda to‘g‘ridan-to‘g‘ri murojaat yo‘llash huquqiga egadirlar.