Toshkent va Farg‘ona: Narkojinoyatlarning teng yarimini uch hudud “nazorat qilyapti”

Mamlakatda musodara qilingan giyohvand moddalar hajmi bir yilda ikki baravarga ortgan; jinoyatchilar orasida maktab o‘quvchilari va talabalarning borligi jiddiy xavotir uyg‘otmoqda.

O‘zbekistonda narkotik moddalarning noqonuniy aylanmasi bilan bog‘liq vaziyat keskinlashib bormoqda. Narkotiklar va o‘qotar qurollarni nazorat qilish agentligi tomonidan o‘tkazilgan so‘nggi matbuot anjumanida 2025-yil yakunlari bo‘yicha e’lon qilingan raqamlar xavfsizlik choralarini yanada kuchaytirish zarurligini ko‘rsatmoqda.

Ikki baravar o‘sish

Agentlik direktori o‘rinbosari Shavkat Qayumovning ma’lum qilishicha, o‘tgan yil davomida huquq-tartibot idoralari tomonidan 15 412 ta narkojinoyat va 1 956 ta ma’muriy huquqbuzarlik fosh etilgan. Eng xavotirli jihati shundaki, musodara qilingan moddalar hajmi 2024-yildagi 1,7 tonnadan 2025-yilda 3,6 tonnagacha yetib, deyarli ikki baravarga ko‘paygan.

Tezkor tadbirlar natijasida jami 3 tonna 413 kg narkotik va psixotrop moddalarning ko‘chaga chiqib ketishining oldi olindi. Ushbu zaharli moddalar tarkibida gashish (48%) va opiy (27%) yetakchilik qilmoqda.

Yashirin laboratoriyalar va hududiy kesim

Jinoyatchilikning strukturasi ham murakkablashib bormoqda. Yil davomida 14 ta yashirin narkolaboratoriya yo‘q qilindi va ularda ishlab chiqarilayotgan 75 kg mahsulot musodara etildi. Narkojinoyatlarning hududiy taqsimoti quyidagi uchta hududda eng yuqori darajada qolmoqda:

• Toshkent shahri
• Farg‘ona viloyati
• Toshkent viloyati

Umumiy jinoyatlarning 53 foizi aynan mana shu hududlar hissasiga to‘g‘ri keladi.

Yosh avlod xavf ostida

2025-yilda jami 11 049 nafar shaxs narkojinoyat sodir etgani uchun javobgarlikka tortilgan. Jamiyatni larzaga soluvchi ma’lumot shundaki, qo‘lga olinganlar orasida 59 nafar maktab o‘quvchisi va 124 nafar talaba bor.

DXX raisi Bahodir Qurbonovning Prezidentga bergan hisobotida ta’kidlanganidek, ayniqsa 14 yoshdan 25 yoshgacha bo‘lgan yoshlar orasida sintetik vositalar va psixotrop moddalarning ommalashib borayotgani milliy genofond uchun jiddiy tahdiddir. Bir yil ichida 180 kg dan ortiq sintetik vositalar va 1 million donadan ziyod kuchli ta’sir qiluvchi dorilar muomaladan olingan.

Vaziyatning jiddiylashuvi

Narkotrafik bilan bog‘liq vaziyatning murakkablashayotganini qo‘lga olingan jinoyatchilar sonidagi 73 foizli o‘sish ham tasdiqlaydi (2024-yildagi 2600 nafardan 4500 nafargacha). Bugungi kunda narkojinoyatlarning asosiy qismini shaxsiy iste’mol uchun saqlash (41%), noqonuniy sotish (36%) va taqiqlangan o‘simliklarni yetishtirish (13%) tashkil etmoqda.

Ekspertlarning fikricha, ushbu raqamlar faqatgina huquqni muhofaza qiluvchi organlarning samarali ishini emas, balki "zahar savdogarlari"ning mamlakat ichiga kirib borishga bo‘lgan urinishlari kuchayganini ham anglatadi.