Sindarov va Gukesh jahon chempionligi bahsiga qanday tayyorlanmoqda?

Nufuzli World Chess nashri joriy yilda shaxmat bo‘yicha Jahon chempionligi uchun o‘tkaziladigan matchga bag‘ishlangan tahliliy maqola e’lon qildi. Unda amaldagi jahon chempioni, hindistonlik grossmeyster Gukesh Dommaraju va o‘zbekistonlik grossmeyster Javohir Sindarovning tayyorgarligi, so‘nggi musobaqalardagi natijalari hamda bo‘lajak bahsdagi imkoniyatlari ko‘rib chiqilgan.

Nashrning qayd etishicha, Samarqandda o‘tkazilgan Butunjahon shaxmat Olimpiadasi yakunlandi. Endi shaxmat olamining asosiy e’tibori klassik yo‘nalishdagi Jahon chempionati matchiga qaratiladi. Gukesh o‘z unvonini himoya qilishga, Sindarov esa shaxmat tojini qo‘lga kiritishga urinadi.

Samarqanddagi Olimpiadadan keyin asosiy e’tibor Jenevaga qaratiladi

Samarqandda o‘tkazilgan Butunjahon shaxmat Olimpiadasi muxlislar uchun qiziqarli bahslarga boy bo‘ldi. Biroq musobaqa ikki asosiy da’vogar uchun turlicha natijalar bilan yakunlandi. Endi ularning Jenevada o‘tadigan Jahon chempionati matchigacha bo‘lgan tayyorgarlik davri boshlandi.

An’anaviy FIDE Jahon chempionati uchrashuviga sakkiz haftadan ham kam vaqt qoldi. Hindistonlik Gukesh 24-noyabr kuni amaldagi chempion sifatida o‘z unvonini ilk bor himoya qilish uchun taxtaga o‘tiradi. Uning raqibi 20 yoshli o‘zbekistonlik grossmeyster Javohir Sindarov bo‘ladi.

Sindarov 2026-yil davomida yuqori darajadagi shaxmat musobaqalarida barqaror natijalar ko‘rsatib, kuchli sport formasiga kirganini namoyish etdi. World Chess nashri uni so‘nggi davrda elita shaxmatida eng xavfli va izchil o‘yin namoyish etayotgan shaxmatchilardan biri sifatida baholagan.

Sindarov Jahon chempionatiga Olimpiada oltin medali bilan yo‘l olmoqda

Javohir Sindarov Jahon chempionati matchiga tayyorgarlikni avvaldan belgilangan reja asosida olib bormoqda. U Olimpiada boshlanishidan oldin bergan intervyusida Gukeshga qarshi uchrashuvga qachondan e’tibor qaratishi haqidagi savolga javob bergan edi.

O‘zbekistonlik grossmeyster dastlab Global shaxmat ligasi va Samarqanddagi Olimpiadada ishtirok etishini, ushbu musobaqalar tugagach esa butun diqqatini Jahon chempionati matchiga tayyorgarlikka qaratishini aytgan.

Endilikda Olimpiada yakunlandi. Sindarov Jenevaga katta muvaffaqiyat bilan yo‘l olmoqda. O‘zbekiston terma jamoasi o‘z maydonida o‘tkazilgan ochiq musobaqada oltin medalni qo‘lga kiritdi. Shu tariqa jamoa 2022-yilda Chennayda erishgan chempionlik unvonini qaytardi.

O‘zbekiston shaxmatchilari so‘nggi uchta Olimpiadada oltin, bronza va yana oltin medallarni qo‘lga kiritib, yuqori natijadorlikni namoyish etdi.

Jamoaning ushbu muvaffaqiyatida Sindarovning hissasi katta bo‘ldi. U Olimpiadadagi birorta partiyada mag‘lubiyatga uchramadi. Musobaqaning hal qiluvchi bosqichlarida esa O‘zbekiston terma jamoasiga amaldagi chempion Hindiston va Germaniya jamoalarini ortda qoldirishda yordam berdi.

Sindarovning so‘nggi yillardagi natijalari uning yosh iqtidor egasidan Jahon chempionligi uchun kurashadigan shaxmatchigacha bo‘lgan yo‘lini ko‘rsatadi. U 2025-yilda FIDE Jahon kubogida g‘olib chiqdi. 2026-yilda esa Kiprda o‘tkazilgan Da’vogarlar turnirida tarixdagi eng kuchli tarkiblardan biri bilan bellashib, 14 imkoniyatdan 10 ochko jamg‘ardi va musobaqa tugashiga bir tur qolganida birinchi o‘rinni kafolatladi.

Endi uning yutuqlari qatorida Olimpiada oltin medali ham bor. Sindarov faoliyatidagi navbatdagi katta maqsad — Jahon chempionligi.

Gukesh Olimpiadani mag‘lubiyat bilan yakunladi

Amaldagi jahon chempioni D. Gukesh uchun Samarqanddagi Olimpiada murakkab kechdi. 2026-yilgi mavsumda barqaror natijalar ko‘rsata olmagan hindistonlik grossmeyster Olimpiadada kutilmaganda Hindiston terma jamoasining to‘rtinchi taxtasida o‘ynadi. Ushbu qaror shaxmat jamoatchiligida turli muhokamalarga sabab bo‘ldi.

Shunga qaramay, Gukesh musobaqa davomida o‘z o‘yinini yaxshilab bordi. Dastlabki 10 ta partiyaning yettitasida g‘alaba qozondi. Hindiston terma jamoasi O‘zbekistonni quvib yetishga harakat qilayotgan bir paytda u so‘nggi tur oldidan 8,5 ochko jamg‘argan edi.

Biroq yakuniy turda kutilmagan natija qayd etildi. Oq donalarda o‘ynagan Gukesh vengriyalik grossmeyster Gleb Dudinga qarshi partiyada 59-yurishda mag‘lub bo‘ldi.

Hindiston terma jamoasi ushbu uchrashuvda 2:2 hisobida durang o‘ynadi va Olimpiada chempionligini saqlab qola olmadi. Jamoa kumush medal bilan kifoyalandi. O‘zbekiston esa Ukrainani mag‘lub etib, oltin medalni qo‘lga kiritdi.

Shu tariqa Gukesh Samarqandni ikki xil natija bilan tark etdi: u shaxsiy hisobida yaxshi ko‘rsatkich qayd etgan bo‘lsa-da, Jahon chempionligi unvonini himoya qilishiga sanoqli kunlar qolganida klassik shaxmatdagi so‘nggi partiyasida mag‘lubiyatga uchradi.

Biroq bu natija uning Sindarovga qarshi matchdagi imkoniyatlariga qanday ta’sir qilishi hozircha noma’lum. World Chess qayd etganidek, Jahon chempionati kabi yuqori bosimli uchrashuvlarda shaxmatchining avvalgi turnirlardagi natijalariga qarab yakuniy xulosa chiqarish qiyin.

Amerikalik grossmeyster Fabiano Karuana ham Gukeshning so‘nggi natijalariga ortiqcha ahamiyat bermaslik kerakligini ta’kidlagan. Uning fikricha, Gukeshni jahon chempioniga aylantirgan mahorat yo‘qolib qolmagan. Bundan tashqari, turnirlardagi o‘yin va raqib bilan yakkama-yakka chempionlik matchida qatnashish bir-biridan farq qiladi. Gukesh buni avval ham namoyish etgan.

Sindarov va Gukesh Olimpiadada o‘zaro o‘ynamadi

Samarqanddagi Olimpiadaning oltinchi turida Hindiston va O‘zbekiston terma jamoalari o‘zaro uchrashdi. Bu bahsda muxlislar bo‘lajak Jahon chempionati ishtirokchilari — Gukesh va Sindarovning o‘zaro partiyasini ko‘rishga umid qilgan edi.

Biroq jamoalar tarkibidagi taxtalar taqsimoti bunga imkon bermadi. Ikkinchi taxtada Sindarov Arjun Erigaisiga qarshi o‘ynadi. Gukesh esa to‘rtinchi taxtada Shamsiddin Vohidov bilan kuch sinashdi. Vohidov 2018-yilda tezkor shaxmatda Magnus Karlsenni mag‘lub etgani bilan tanilgan.

O‘zbekiston terma jamoasi ushbu uchrashuvda 2,5:1,5 hisobida g‘alaba qozondi. Sindarov va Gukesh ishtirok etgan partiyalar esa durang bilan yakunlandi.

Natijada ikki grossmeyster Olimpiadani bir-birining o‘yin uslubi va tayyorgarligi haqida qo‘shimcha ma’lumot olmasdan yakunladi. Ularning navbatdagi klassik shaxmatdagi to‘qnashuvi Jenevada, matchning birinchi partiyasida yuz berishi kutilmoqda.

Sindarov AQShdagi turnirda qatnashadi, Gukesh esa tayyorgarlikka vaqt ajratadi

World Chess ma’lumotiga ko‘ra, Javohir Sindarov Jahon chempionati boshlanguniga qadar musobaqalardan butunlay chetda qolmaydi. U 26–30-oktyabr kunlari AQShning Sent-Luis shahrida o‘tkaziladigan Clutch Chess: Champions Showdown turnirida qatnashish uchun ro‘yxatdan o‘tgan.

Musobaqada Sindarov Hikaru Nakamura, Fabiano Karuana va Praggnanandhaa kabi kuchli grossmeysterlar bilan bellashadi. Turnir rapid yo‘nalishida, ikki davrali aylanma tizimda o‘tkaziladi va jami 18 ta partiyadan iborat bo‘ladi.

Ushbu musobaqa Sindarovning klassik shaxmat bo‘yicha tayyorgarligi haqida to‘liq tasavvur bermasligi mumkin. Shunga qaramay, Jahon chempionati boshlanishiga bir oydan kam vaqt qolganida kuchli raqiblar bilan o‘ynash unga yuqori darajadagi amaliy tajriba beradi.

Gukeshning rejasi esa boshqacha. U Budapeshtda o‘tkaziladigan yangi Total Chess pilot loyihasida qatnashmaydi. Ushbu musobaqa yangilangan Jahon chempionati jadvaliga yaqin muddatda o‘tkazilishi belgilangan.

Reglamentga ko‘ra, har ikki shaxmatchi 20-noyabr kuni Jenevaga yetib kelishi kerak. Shu sababli Gukesh musobaqalarda qatnashmasdan, Sindarovga qarshi bahsga tayyorgarlik ko‘rish uchun vaqt ajratishi mumkin.

Karlsen Sindarovni favorit deb hisoblamoqda

Jahon chempionati oldidan shaxmat olamida kuchlar nisbati haqida turli fikrlar bildirilmoqda. Sobiq jahon chempioni Magnus Karlsen ham bo‘lajak matchga munosabat bildirgan.

U yaqinda Financial Times nashriga bergan intervyusida Javohir Sindarovni uchrashuvning “sezilarli darajadagi favoriti” deb atadi. Karlsenning fikricha, Gukeshning so‘nggi musobaqalardagi beqaror natijalari uning o‘ziga bo‘lgan ishonchiga ta’sir ko‘rsatgan bo‘lishi mumkin. Shu bilan birga, u Sindarovning so‘nggi yillardagi o‘sishi va erishgan natijalarini yuqori baholadi.

Sindarov esa bo‘lajak matchdagi imkoniyatlarga ehtiyotkorlik bilan yondashmoqda. U Da’vogarlar turniridagi g‘alabasidan keyin bergan bayonotida Gukesh o‘zining eng yaxshi o‘yinini ko‘rsata olsa, har ikki shaxmatchining g‘alaba qozonish imkoniyatlari teng bo‘lishini aytgan.

Reytinglar, so‘nggi natijalar va mutaxassislarning taxminlari uchrashuv natijasini oldindan belgilab bermaydi. Jahon chempionati matchida ikki shaxmatchi ham katta bosim ostida o‘ynaydi. Gukesh avval ham chempionlik uchrashuvida qatnashgan, ammo bu safar o‘z unvonini himoya qilishi kerak. Sindarov esa faoliyatida ilk bor shaxmat tojini qo‘lga kiritish uchun kurashadi.

Jahon chempionati tarixidagi eng yosh match

Salesforce FIDE Jahon chempionati matchining rasmiy ochilish marosimi 22-noyabr kuni Jenevada o‘tkaziladi. Birinchi partiya esa 24-noyabrga belgilangan.

Uchrashuv davomida Gukesh ham, Sindarov ham 20 yoshda bo‘ladi. Shu sababli bu bahs shaxmat tarixidagi eng yosh Jahon chempionati matchi sifatida qayd etiladi.

Tasdiqlangan reglamentga ko‘ra, match 14 ta klassik partiyadan iborat bo‘ladi. Birinchi bo‘lib 7,5 ochko to‘plagan shaxmatchi jahon chempioni unvonini qo‘lga kiritadi. Agar 14 partiyadan keyin hisob 7:7 bo‘lsa, g‘olib rapid va zarur bo‘lgan taqdirda undan ham qisqa vaqt nazoratidagi tay-brek partiyalarida aniqlanadi.

Musobaqaning umumiy mukofot jamg‘armasi 2,5 million AQSh dollarini tashkil etadi.

Biroq bu uchrashuvda faqat pul mukofoti uchun kurash kechmaydi. Har ikki grossmeyster uchun jahon chempionligi katta sport yutug‘i va tarixda o‘z nomini qoldirish imkoniyatidir.

Gukesh tarixdagi eng yosh mutlaq jahon chempioni sifatida qo‘lga kiritgan unvoni tasodifiy muvaffaqiyat emasligini, balki uzoq muddatli hukmronlikning boshlanishi bo‘lishi mumkinligini isbotlashga harakat qiladi.

Javohir Sindarov esa Jahon kubogidagi g‘alaba, Da’vogarlar turniridagi chempionlik va Olimpiada oltin medalidan keyin faoliyatidagi eng katta maqsadga erishmoqchi. Jahon chempionligi uning shu paytgacha bosib o‘tgan muvaffaqiyatli yo‘lining navbatdagi va eng muhim bosqichi bo‘lishi mumkin.

Endi ikki yosh grossmeysterni shaxmat tojidan atigi bir match ajratib turibdi.