AQSH Eronga qarshi amaliyot uchun o‘nlab milliard dollar sarflamoqda

Financial Times nashrining ma’lumotlariga ko‘ra, AQShning Eronga qarshi harbiy amaliyotlari Vashington uchun juda qimmatga tushmoqda. American Enterprise Institute (AEI) katta ilmiy xodimi va Pentagon budjet boshqarmasining sobiq mulozimi Eleyn Makkaskerning hisob-kitoblariga ko‘ra, kampaniyaning dastlabki besh haftasidanoq xarajatlar 22,3 milliarddan 31 milliard dollargachani tashkil etgan.

Keyinroq o‘tkazilgan ayrim hisob-kitoblar shuni ko‘rsatmoqdaki, amaliyotlar davom etishi bilan umumiy summa 42 milliard dollardan oshib ketishi mumkin.

Kuniga 1,5 milliard dollargacha sarf-xarajat

Ekspertlarning ta’kidlashicha, AQShning ushbu amaliyot doirasidagi kundalik xarajatlari yuz millionlab dollarga yetmoqda, ayrim davrlarda esa kuniga 800 milliondan 1,5 milliard dollargacha mablag‘ sarflangan.

Mablag‘larning asosiy qismi mintaqadagi harbiy kontingent ta’minoti, logistika, yoqilg‘i, o‘q-dorilar va bevosita jangovar harakatlarni o‘tkazishga yo‘naltirilmoqda.

Texnika yo‘qotishlari va yashirin xarajatlar

Taxminlarga ko‘ra, harbiy texnikalarning shikastlanishi va ularni almashtirish uchun allaqachon 2,1 milliarddan 3,6 milliard dollargacha mablag‘ sarflangan. Uskunalarning bir qismini bir necha kun ichida tiklash imkoni bo‘lsa-da, butunlay yo‘q qilingan tizimlarni almashtirish yillab vaqt talab qilishi mumkin.

Shuningdek, urush texnikaga xizmat ko‘rsatish va ularni ta’mirlash uchun zarur bo‘lgan o‘ta muhim xomashyo yetkazib berish zanjiriga ham yuklamani oshirmoqda.

Shaxsiy tarkib orasidagi talafotlar va yangi xavflar

Amaliyot boshlanganidan buyon 13 nafar amerikalik harbiy xizmatchining halok bo‘lgani va 300 dan ortiq kishi yaralangani haqida xabar berilmoqda.

Shu bilan birga, mutaxassislar hatto nisbatan cheklangan yo‘qotishlar ham ayrim tizimlarning jangovar qobiliyatiga ta’sir ko‘rsatayotganini ta’kidlamoqda. Xususan, qimmatbaho radiolokatsiya majmualarining yo‘q qilinishi kelajakdagi ehtimoliy mojarolarda AQShning zaifligini oshiradi.

Pentagonga bosim va budjetning o‘sishi

Xarajatlar ortib borayotgan bir sharoitda, Pentagon Eron bilan bog‘liq amaliyotlarni davom ettirish uchun Kongressdan qo‘shimcha 200 milliard dollar so‘rab murojaat qildi.

Ayrim manbalarning ta’kidlashicha, yashirin logistik va operatsion xarajatlarni hisobga olganda, real sarf-xarajatlar rasmiy ko‘rsatkichlardan ancha yuqori bo‘lishi mumkin.

Siyosiy manzara

Vaziyat keskinlashgan bir paytda, AQSh Prezidenti Donald Tramp agar kelishuvga erishilmasa, Vashington Eronni “bir kechada yo‘q qilib tashlashga” qodir ekanini ma’lum qildi va mojaro atrofidagi siyosiy bosimni yanada kuchaytirdi.